8 Tips tegen Decubitus / doorligplekken en hoe het te voorkomen

Last van decubitus of doorligplekken? In deze blog lees je wat je kunt doen om klachten te verlichten en verergering te voorkomen.

Decubitus, oftewel doorligplekken, kan pijnlijk en hardnekkig zijn. Misschien heb je er zelf last van, of zorg je voor iemand die hiermee te maken heeft. Wat de situatie ook is, het is belangrijk om snel in te grijpen om verdere schade te voorkomen. Gelukkig zijn er manieren om de klachten te verminderen en het herstel te bevorderen. In deze blog leggen we uit wat decubitus precies is, hoe je het herkent en wat je kunt doen om het te behandelen. We delen praktische tips en laten zien welke hulpmiddelen echt kunnen helpen om de huid gezond te houden.

Een doorligplek ontstaat door langdurige druk of schuiven op de huid. Regelmatig van houding veranderen, de huid dagelijks controleren en schoon, droog en glad ondergoed dragen helpt het risico te verkleinen. Heb je een warme, pijnlijke of blijvend rode plek? Neem dan contact op met de huisarts of wijkverpleegkundige.

Wat is de oorzaak van doorligplekken (decubitus)?

Doorligplekken ontstaan als er te lang druk op dezelfde plek van de huid staat. Denk aan je hielen, stuitje of schouders. Die plekken raken geïrriteerd en kunnen uiteindelijk kapot gaan. Dat gebeurt bijvoorbeeld als iemand lange tijd in bed ligt of in een rolstoel zit zonder goed te bewegen of te verleggen.

Je ziet het vaak beginnen met een rode plek. Die plek doet pijn, wordt steeds gevoeliger en soms ontstaan er zelfs blaren of wondjes. En dat wil je natuurlijk voorkomen.

Hoe herken je een beginnende doorligplek?

Controleer risicoplekken iedere dag en let niet alleen op roodheid. Op een donkere huid is een kleurverandering namelijk soms minder duidelijk zichtbaar.

Let ook op:

• een warme of juist koude plek;
• pijn, een branderig gevoel of gevoeligheid;
• een harde, zachte of gezwollen plek;
• een verkleuring die niet verdwijnt;
• een blaar of oppervlakkig wondje;
• een kapotte of nattende huid.

Zie of voel je een verdachte plek? Ontlast die plek dan direct en neem contact op met de huisarts of wijkverpleegkundige. Een doorligwond moet door een zorgprofessional worden beoordeeld.

Tipje van mij: maak bij de dagelijkse verzorging een vast rondje langs de hielen, enkels, heupen en het stuitje. Dan wordt huidcontrole sneller een gewoonte en sla je minder gemakkelijk een plek over.

8 tips om doorligplekken te verhelpen

Gelukkig kun je best veel doen om decubitus te voorkomen. Hier deel ik de belangrijkste tips met je: 

Verander regelmatig van houding

Blijf niet te lang in dezelfde houding zitten of liggen. Probeer elke 3 à 4 uur te verliggen. Als je hierbij hulp nodig hebt, gebruik dan bijvoorbeeld een glijkussen, rolmat of een papegaai boven het bed. 

Gebruik de juiste hulpmiddelen

Er zijn veel handige dingen die kunnen helpen, zoals:

• Een speciaal matras tegen doorliggen
  
  
• Een goed zitkussen dat de druk verdeelt
  
  
• Kussens om je hielen vrij te houden
  
  
• Een verstelbaar bed of stoel

Een goede zit- en lighouding

Als je zit, zorg dan dat je rechtop zit en je voeten op de vloer (of een krukje) rusten. Onderuitzakken klinkt misschien relaxed, maar het zorgt voor extra druk op je stuitje en kan juist problemen veroorzaken. Een verstelbare stoel of bed kan je hierbij goed helpen. Je wisselt zo makkelijk van houding zonder veel inspanning. 

De juiste kleding en materialen

Wat je draagt, maakt meer uit dan je denkt. Kies bij voorkeur voor ondergoed en nachtkleding van zachte, natuurlijke materialen zoals katoen, bamboe of modal. Deze stoffen zijn ademend, nemen vocht goed op en zijn vriendelijk voor de huid. Satijnen nachtkleding is ook een slimme keuze, dat helpt bij het makkelijker draaien in bed.

Bekijk bijvoorbeeld onze dames shortama’s

Let ook op naden en randjes: hoe platter en zachter, hoe minder kans op irritatie. En vergeet niet regelmatig te verschonen. Een schone en droge huid is minder gevoelig. 

Welk ondergoed is prettig bij bedlegerigheid?

Voor iemand die veel ligt, is comfort belangrijker dan een modieuze afwerking. Een goed model zit glad, blijft op zijn plaats en is gemakkelijk te verwisselen.

Vaak zijn dit prettige keuzes:

• een hoge katoenen slip met zachte tailleband;
• naadloos ondergoed zonder harde labels;
• een ruim passende slip van modal of bamboeviscose;
• een zachte heren- of damesslip zonder dikke zijnaden;
• incontinentieondergoed in de juiste maat, wanneer dat nodig is.

Te ruim ondergoed kan gaan plooien. Te strak ondergoed kan drukranden achterlaten. Kijk dus niet alleen naar de maat op het label, maar controleer de huid na het dragen.

Voor onze oudere lezers: bekijk ook onze collectie comfortabel ondergoed voor senioren en senioren bh's. Kies daarbij vooral op zachte naden, een gemakkelijke instap en een boord die nergens insnijdt.

Houd de huid in goede conditie

Een gezonde huid is minder kwetsbaar. Probeer de huid schoon en droog te houden, maar wees voorzichtig met zeep. Lauwwarm water is vaak al voldoende. Gebruik bij een droge huid een vette crème om de huid soepel te houden. Heb je last van veel transpiratie of incontinentie? Zorg dan dat de huid niet langdurig nat blijft, dat maakt de huid week en kwetsbaar.

Let op: ga geen gevoelige plekken masseren. Dat kan de huid juist beschadigen. 

Let op het beddengoed

Een vaak vergeten punt: vouwen en plooien in het hoeslaken of dekbed kunnen drukpunten veroorzaken. Laat het beddengoed liever losjes overhangen. Een echte (niet synthetische) schapenvacht onder je kunt de druk op de huid bovendien wat verzachten. 

Eten en drinken

Misschien niet het eerste waar je aan denkt, maar voeding speelt zeker een rol. Een goed gevoede huid herstelt sneller en is beter bestand tegen druk. Zorg dus voor gezonde voeding en genoeg vocht. Probeer dagelijks minstens 1,5 liter water te drinken. 

Meer weten? Bekijk dit handige filmpje

Wil je liever een korte en duidelijke uitleg in een video? Danielle legt het op een begrijpelijke manier uit in deze TikTok:

Bekijk hier de video

Zorg vandaag nog voor een gezonde huid

Decubitus voorkomen begint met de juiste zorg en aandacht. Doorligplekken zijn pijnlijk, lastig te genezen en kunnen een grote impact hebben op je dagelijks leven. Gelukkig kun je met een paar eenvoudige aanpassingen al veel doen. Denk aan het kiezen van ademende materialen, regelmatig van houding wisselen en de huid goed verzorgen. Vraag je je af wat te doen bij doorligplekken? Dan ben je bij Sliponline aan het juiste adres. Wij helpen je graag om doorligplekken te behandelen en verhelpen.

Of het nu gaat om ademend ondergoed, satijnen nachtkleding of advies op maat, we denken met je mee. Met onze jarenlange ervaring weten we precies waar je op moet letten. Heb je vragen? Stuur gerust een berichtje, we helpen je met liefde verder.